JAN GRABOWSKI: Jesteśmy katolikami-narodowcami

        Nie dlatego Ruch Młodych stoi na gruncie katolickim, że religia katolicka jest religią ogromnej większości Narodu Polskiego, ale dlatego, że religia katolicka jest jedyną religią prawdziwą. I gdy­by jakimś trafem dziejowym Pol­ska była dziś np. prawosławna, tak samo stalibyśmy na gruncie katolickim, choć rola nasza była­by nieporównanie trudniejsza. Tak samo nie dlatego jesteśmy narodowcami, że walczyć chcemy z żydami i z międzynarodówkami: komunistyczną, socjalistyczną, kapitalistyczną i masońską, lecz dlate­go, że chcemy zbudować Wielką Polskę, opartą na organizacji po­litycznej Narodu, na narodowym ustroju gospodarczym i społecznym, że mamy program i wiemy, jaki ma być ustrój Polski i Jej rola w świecie.

Tezy Programowe Nowej Polski - program Konfederacji Narodu

            Tezy Programowe Nowej Polski stanowiły program Konfederacji Narodu. Po raz pierwszy opublikowano je w 69 numerze „Nowej Polski” z dnia 15 maja 1944 r.

Tezy Programowe Nowej Polski

1. Bóg jest ostatecznym celem człowieka. Dążenie do Boga wyraża się w tworzeniu wartości moralnych i wartości cywilizacyjnych w świecie zastanym przez człowieka oraz rozwijanie własnej osobowości. Punktem wyjścia wysiłku tworzenia jest dziedzictwo kultury chrześcijańskiej oraz dzieje narodu.

2. Człowiek jako jednostka stanowi wartość samoistną, lecz nie absolutną. Człowiek jest zasadniczym tworzywem zbiorowości społecznej. Innymi słowy, człowiek występuje w dwóch formach: jako jednostka i jako uczestnik społeczności narodowej.

3. Naród, który jest historyczną i zasadniczą formą więzi społecznej, ma zadania moralne, polityczne i gospodarcze. W społeczności narodowej realizuje się wysiłek moralny i cywilizacyjny jednostek, przechodzący w posiadanie całej ludzkości. Więź społeczna jest to poczucie obowiązków społecznych, budzące się w sposób naturalny i samoistny. Naturalną i podstawową formą więzi społecznej jest rodzina.

Podporucznik Bolesław Piasecki na Wileńszczyźnie

            Zdjęcie przedstawia ppor. Bolesława Piaseckiego ps. "Sablewski" (po lewej stronie) - dowódcę III batalionu 77 pułku piechoty Armii Krajowej. Obok niego stoi kpt. Zygmunt Dziarmaga "Józef".

Fotografia wykonana w 1944 roku na terenach Okręgu Wileńskiego Armii Krajowej w czasie akcji "Burza".

Adolf Józef Reutt: Narodowy Radykalizm przynosi Sprawiedliwość

                    Polska jest Narodem, który bodaj najwięcej ma danych do tego, by stać się twórcą doskona­łego ustroju sprawiedliwości społecznej, ideału, mogącego służyć za wzór innym, bo, jak powiada J. Kochanowski, my Polacy cierpieliśmy tyle zbiorowo w nurtach Narodu, że powołani jesteśmy, przede wszystkim do zrozumienia bólów i trosk świata. Tak się też i dzieje. Rosnący z dniem każdym Ruch Narodowo-Radykalny odznacza się przede wszystkim tym, że jest do gruntu przepojony głę­boką sprawiedliwością.

Duch Sprawiedliwości — to najistotniejsza cecha polskiej myśli narodowo-radykalnej. Obowiązek sprawiedliwości społecznej nakazuje ogólnie, by w życiu społecznym każdemu członkowi zbiorowości oddać to, co mu się należy. A że, zgodnie z doktryną narodowo-radykalną wszyscy, dobrej woli członkowie Narodu są równoprawnymi obywatelami Kraju, więc obowiązek sprawiedliwości, w naszym rozumieniu, sprowadza się do dążenia by w życiu Narodu została urzeczywistniona zasada, posuniętej do najdalszych granic równości w rozdziale zarówno dóbr kulturalnych jak i gospodarczych.

Bolesław Piasecki z synami

Bolesław Piasecki z synami - Jarosławem i Bohdanem tuż przed wyjazdem na Nowogródczyznę (wiosna 1944), gdzie stacjonował jego III Batalion UBK-AK, który 6-7 lipca weźmie udział w operacji "Ostra Brama"

 

Wojciech Kwasieborski: O naczelny ideał nacjonalizmu polskiego

           Atmosfera współczesnego życia politycznego w Polsce nie sprzy­ja zastanowieniu się nad sprawami, które nie mają bezpośrednie­go związku z chwilą bieżącą, z doraźną walką polityczną. Ruch Narodowo-Radykalny zmaga się dzisiaj z przeszkodami, które stoją na drodze do jego celów, i pokonywanie tych przeszkód, za­łatwianie spraw aktualnych, ustalanie taktyki politycznej, pochła­nia prawie całkowicie nie tylko praktycznego realizatora, ale i publicystę. Trzeba dziś stać w nurcie bieżącego życia, patrzeć w przyszłość i ku tej przyszłości życie kierować.

Naprawdę jednak wielki i głęboki ruch polityczny nie może w ogniu najgorętszej nawet walki zapomnieć o sprawach, co praw­da dalekich od doraźnych potrzeb chwili, ale związanych z podstawowymi fundamentami jego ideologii. Płynięcie wyłącznie na fali aktualności nieuchronnie pociąga za sobą spłycenie myśli politycznej, grozi jej wyjałowieniem, upadkiem do poziomu wiecowego frazesu. Dla tych też powodów „Ruch Młodych” nie jest tylko rejestrem i komentarzem bieżących wypadków politycznych. Podobnie jak i wiele innych prac drukowanych w naszym piśmie, praca poniższa nie ma i nie chce mieć posmaku aktualności. Mowa w niej o rzeczach nieuzależnionych od gorączki walki, od potrzeb chwili, o kwestiach, których znaczenie polega m.in. na tym, że – wbrew pozorom – nie ulegają przedawnieniu.

Wojciech Kwasieborski: Zadania szkoły w ujęciu narodowo-radykalnym

                 Zadaniem szkoły jest przygotowywanie młodych pokoleń do twórczego rozwijania i bogacenia cywilizacji polskiej. Cywilizacja narodu wielkiego nie jest nigdy odbitką jakiegoś, jednego, sztywnego szablonu. Tej zasadniczą cechą jest różnorodność, wszechstronne zróżnicowanie, połączone w harmonijną, jednolitą całość, będącą wyrazem duszy narodu. Twórcami cywilizacji nie są zatem, sfabrykowane według jednego szablonu, „zestandaryzowane” ludzkie maszyny, ale ludzie, różnorodni w swym typie psychicznym, zdolnościach, zamiłowaniach i kierunku twórczości. Instytucją, kształcącą takich właśnie świadomych twórców cywilizacji polskiej, jest szkoła. Szkoła nie może być zatem zbudowana zarówno pod względem swej formy, jak i pod względem treści realizowanego przez siebie, programu, jako jednolity, sztywny szablon taki sam dla wszystkich.

Bolesław Piasecki: Nowy Polak i Wielka Polska

Trzy są czynniki siły Ruchu Narodowo-Radykalnego: program, typ człowieka, świadomość drogi prowadzącej do zwycięstwa. Program nasz rysuje ustrojową, społeczno-gospodarczą i kulturalną wizję Wielkiej Polski.

Wielka Polska w naszej wizji to Polska wymagająca niespotykanego dotychczas w historii wysiłku energii i pracy od Narodu. Nasz program Wielkiej Polski nie może być przeniesiony z wizji w życie tylko jednostkowymi czy grupowymi wysiłkami – te nie wystarcza – trzeba wytężonej codziennej pracy mas narodu. Wielka Polska w naszej wizji – to ustrój przypominający codziennie każdemu Polakowi o nadrzędności interesów ogólnonarodowych nad prywatnymi. Ustrój nasz powiąże jak najściślej w świadomości ogółu szczęście jednostki ze szczęściem Narodu.

Kamil Sawczak: „Przeciwko kapitalizmowi!” – antykapitalizm w koncepcjach RNR „Falanga”

                Antykapitalizm, wśród koncepcji narodowych radykałów okresu przedwojennego, zajmował jedno z czołowych miejsc. Wielki kryzys, w oczach młodych nacjonalistów, był zapowiedzią upadku systemu kapitalistycznego i szansą na realizację nowego ładu w ramach przyszłego narodowego państwa.

Wtedy też, w opozycji do poglądów „starych” (m.in. Romana Rybarskiego), ukształtowały się doktryny konkretyzujące myśli narodowo-radykalnych działaczy. Wybuch II W.Ś., a następnie objęcie władzy przez komunistów w Polsce, doprowadziło do eksterminacji całego pokolenia rewolucyjnych nacjonalistów i uniemożliwiło dalszy rozwój ideologii. Odrodzony ruch narodowo-radykalny w III RP zatracił obecnie wiele ze swej ideologicznej tożsamości. Silny dyskurs prawicowy przy słabości intelektualnych kręgów NR doprowadza do marginalizacji treści antykapitalistycznych wśród nacjonalistów, na rzecz koncepcji liberalno-gospodarczych. W wyniku tego idea Jana Mosdorfa i Bolesława Piaseckiego wulgaryzowana jest do kwestii stylu i estetyki, całkowicie podporządkowanym aksjomatom prawicy.

Remigiusz Broniarek: Ruch Narodowo–Radykalny „Falanga” w świetle pism programowych

                 Czasy II Rzeczpospolitej stanowią wciąż dużą inspirację dla szeregu młodych naukowców, jak i dla wielu ludzi życia publicznego w Polsce. Dzieje się tak w głównej mierze dlatego, że w okresie PRL Polska była pozbawiona naturalnej, wolnej refleksji nad tym niezwykle ważnym okresem historii ojczystej. Niezwykle ważne na tym polu jawią się prace na temat myśli politycznej, wielokrotnie przywoływanej również we współczesności. Biorąc to pod uwagę należy stwierdzić, że praca pana Remigiusza Broniarka dotyka historii niezwykle ciekawego nurtu politycznego w II Rzeczpospolitej. Ruch Narodowo – Radykalny „Falanga” odegrał znaczącą rolę w środowiskach studenckich okresu przedwojennego, a także po ideowych przeobrażeniach jego przywódcy Bolesława Piaseckiego, ludzie wywodzący się z tego środowiska czynnie działali w czasach PRL (PAX). Wydaje się, że analiza myśli politycznej sprzed II wojny światowej ułatwia w jakimś stopniu rozumienie kierunków działań grupy Piaseckiego w czasach komunistycznych. Autor sięgnął do bardzo ciekawych, różnorodnych źródeł, które pozwoliły mu dość szczegółowo przedstawić historię i ideologię ruchu. Pan Broniarek odważnie i niejednokrotnie krytycznie podchodzi do dotychczasowych ustaleń naukowych dotyczących dziejów tego nurtu politycznego. Różnorakie tezy odnoszące się do opisywanego kierunku politycznego uwarunkowane były w dużym stopniu kwestiami ideologicznymi, zniekształcając rzeczywisty obraz myśli i działań Ruchu Narodowo–Radykalnego „Falanga”. Z tych przede wszystkim powodów warto jest po pracę pana Broniarka sięgnąć i ją z uwagą przeczytać.

dr hab. Mieczysław Ryba

Kierownik Katedry Historii Systemów Politycznych XIX i XX w. KUL

Zasady programu Narodowo-Radykalnego (Zielony Program RNR Falanga)

Prezentujemy jeden z historycznych dokumentów programowych – tzw. Zielony Program RNR „Falanga”. Na fundamencie przeszłości budujemy przyszłość.

***

Opracowane i ogłoszone przez Komitet Redakcyjny

pod przewodnictwem: Bolesława Piaseckiego

Podpisując i skład Komitetu:

Stanisław Cimoszyński, Zygmunt Dziarmaga, Władysław Jan Grabski, Wojciech Kwasieborski, Tadeusz Lipkowski, Adolf Józef Reutt, Marian Reutt, Witold Rościszewski, Witold Staniszkis, Olgierd Szpakowski, Bolesław Świderski, Andrzej Świetlicki, Wojciech Wasiutyński.

Warszawa, 7 luty, 1937 r.

Polska stoi w przededniu przełomu.

Ginie zbankrutowana w Europie epoka materializmu, ginie świat dowolnej moralności – załamują się rządy tajnych organizacji, rozsypuje się w gruzy kapitalistyczny ustrój wszechwładzy pieniądza.  Nadchodzi nowa epoka – Ruch Młodych jest wyrazem jej dążeń. Wiara w prawdy bezwzględne jest istotą ducha czasów nowych. Jednostka – otrzymując bezwzględną podstawę do oceny wszelkich zjawisk – staje się zdolna wywierać świadomy wpływ na bieg życia. Ludzie czasów nowych działają, hierarchicznie zorganizowani, powszechną wolą wychowywania całego Narodu w imię prawd bezwzględnych.

Arkadiusz Meller: Wojciech Kwasieborski (1914-1940) - jeden z czołowych działaczy RNR ,,Falanga”

Wojciech Kwasieborski (1914-1940); jeden z czołowych działaczy Ruchu Narodowo-Radykalnego ,,Falanga”, redaktor, publicysta; pseudonimy: ,,,M. Stesso”, ,,Set”, ,,W. K. Borski”.

            Urodził się w 1914 roku w Warszawie. Wydaje się, że znaczący wpływ na jego poglądy polityczne miał okres nauki w Gimnazjum im. Jana Zamoyskiego, do którego też uczęszczali późniejsi czołowi działacze Ruchu Narodowo-Radykalnego ,,Falanga” m.in.: Bolesław Piasecki, (który zdał maturę w 1931 roku), Jerzy Hagmajer, bracia Reuttowie. W czasie nauki w wspomnianym gimnazjum swoje artykuły, które głównie dotyczyły historii szkoły, patriotyzmu, rocznic ważnych bitew w historii Polski, zamieszczał w szkolnym piśmie pt. ,,Życie Szkoły”, do którego także pisywał Bolesław Piasecki, z którym już wtedy się przyjaźnił. Ponadto kierował w swojej szkole Narodową Organizacją Gimnazjalną.

Kilka myśli Bolesława Piaseckiego …

            Zainspirowany przedstawionym przez kolegę Łukasza Jastrzębskiego nowym myslpolskim logogramem sięgnąłem po latach do Myśli Piaseckiego przedwcześnie zmarłego wybitnego polskiego polityka, a oto z niektórych jego przemyśleń wybranych z powyższej publikacji:

Trzeba żyć intelektualnie i artystycznie obiema wartościami: Wschodu i Zachodu.

Zjawisko zderzania się oddziaływań Wschodu i Zachodu jest procesem tak stałym na naszych ziemiach, że tworzy ono naturalne warunki naszego narodowego istnienia.

Nie może naród stale dopędzać innych narodów, bo to deformuje jego psychikę.

Umiłowanie własnego narodu przez Polaków zbyt często szukało swego wyrazu w pieśni i piosence, w bohaterskich, ale oderwanych od rozumowania aktach ofiary życia.

Zły czar takich powiedzeń jak „Polska natchnieniem narodów”, „misja dziejowa narodu polskiego” zastępował bardzo często rzetelne budowanie przyszłości narodu.

Życiorys Bolesława Piaseckiego

 Życiorys:

            Bolesław Bogdan Piasecki, znany również pod pseudonimami „Leon Całka”, „Wojciech z Królewca” i „Sablewski”, urodził się 18 lutego 1915 w Łodzi. Był synem Ludomira (agrnonoma) i Pelagii z domu Kotnowskiej. Wychowywał się w atmosferze patriotycznej, w 1927 rozpoczął edukację w prestiżowym Gimnazjum im. Jana Zamoyskiego w Warszawie, gdzie był aktywnym harcerzem, pełniąc funkcje zastępowego, a później przybocznego. Po maturze w 1931 roku, ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim w 1935 roku. Jako student, był zaangażowany w działalność nacjonalistyczną, będąc kierownikiem Oddziału Akademickiego Obozu Wielkiej Polski oraz działając w Sekcji Młodych Stronnictwa Narodowego. Piasecki był także założycielem Obozu Narodowo - Radykalnego i późniejszym przywódcą Ruchu Narodowo-Radykalnego „Falanga”, organizacji o poglądach antykomunistycznych, antykapitalistycznych i antysemickich. W 1934 roku został internowany w Berezie Kartuskiej.

W czasie II wojny światowej, jako podporucznik oddziałów pancernych wziął udział w kampanii wrześniowej. Po kampanii wrześniowej, został aresztowany przez Gestapo i więziony do kwietnia 1940. Po zwolnieniu, zaangażował się w pracę konspiracyjną, tworząc Konfederację Narodu, później scaloną z AK. W AK dowodził III batalionem 77 Pułku Piechoty, walczącym na Nowogródczyźnie. Po wojnie został aresztowany przez władze komunistyczne, ale w 1945 roku zwolniony po zadeklarowaniu wsparcia dla reform wprowadzanych przez nowe władze.

Jedna z broszur przedwojennej Biblioteki Społeczno - Politycznej RNR

 

Walka o rozumienie prawdy

 

"Sztuka i Naród" - śmierć Stanisława Łomienia

 

Jan Engelgard - MOJE LEKTURY: Przeznaczenie nie omija Warszawy

Wznowienie wspomnień Luciany Frassati (1902-2007), włoskiej pisarki i poetki, zafascynowanej Polską, żony Jana Gawrońskiego. Przed wojną poznała Bolesława Piaseckiego, którym była zafascynowana. Kiedy Piasecki został aresztowany przez Niemców 17 listopada 1939 roku – podjęła wysiłki na rzecz jego uwolnienia, korzystając z pomocy ambasady Włoch i samego Benito Mussoliniego. Udało się. Po wojnie Piasecki korespondował z Frassati, zachowały się jego pisane ręcznie listy do niej (głównie z lat 60.). Tu fragment spotkania z Piaseckim, którego odwiedziła w więzieniu na Rakowieckiej pod koniec 1939:

„Drzwi otworzyły się nagle i pojawił się w nich Piasecki, prowadzony przez strażnika. Uszczęśliwiona, z ulgą podbiegłam do niego, zatrzymałam się jednak natychmiast porażona jego wyglądem: nie widziałam go od miesięcy; niezmienione pozostały w nim tylko ten bam pewny wzrok, opanowanie i spokojny, a zarazem radosny ton głosu. Więzienie wyniszczyło go fizycznie: wychudzony, z ogoloną głową, okryty jedynie płaszczem, który miał na sobie w chwili aresztowania i który teraz wydawał się należeć do kogoś znacznie większego, sprawiał przygnębiające wrażenie.

Niektóre pozycje książkowe o B. Piaseckim i RNR Falanga - Polecamy!

 

Tadeusz Gajcy - "Sztuka i Naród"

 

Bolesław Piasecki - "Myśli"

Jest to publikacja przygotowana przez instytut wydawniczy PAX w 1983 roku. Składa się na nią 400 sentencji z powojennych publikacji oraz wystąpień Bolesława Piaseckiego, lidera stowarzyszenia PAX. Cytaty odnoszą się do tematyki społecznej, chrześcijańskiej, politycznej. Jednak przede wszystkim w przystępny sposób ukazują czytelnikowi stosunek Piaseckiego do rewolucji społecznej, która miała miejsce w Polsce po 1945 roku, a także wskazują na jego intencje w prowadzeniu powojennej działalności politycznej.

Komunikat

       Informujemy, że strona Ruchu Narodowo - Radykalnego będzie uaktualniana w poniedziałki, środy oraz piątki.

Redakcja RNR  

Wiec RNR w Warszawie - przemówienie B. Piaseckiego

Przemówienie przywódcy RNR Falanga – Bolesława Piaseckiego (11 listopada 1937)

 

Sztafeta - dodatek nadzwyczajny

Dodatek nadzwyczajny do czasopisma ,,Sztafeta'' programowo związanego z Ruchem Narodowo Radykalnym, a dokładniej Falangą Bolesława Piaseckiego. Zarówno Sztafeta związana z Falangą jak i ta z ONR-em ABC była represjonowana przez sanację i ukazywała się nielegalnie. Dodatek informuje m.in. o konsekwencjach, jakie spotkały bojówkarzy ONR po starciach z żydowsko-komunistycznym Bundem podczas obchodów święta 1 maja.

 

Zabójstwo syna Bolesława Piaseckiego

22 stycznia 1957r. w Warszawie został uprowadzony, a następnie zamordowany, 16-letni Bohdan Piasecki, syn Bolesława Piaseckiego - przewodniczącego PAX-u, w latach 30. jednego z przywódców Obozu Narodowo-Radykalnego, twórcy ONR-Falanga, motywy zabójstwa do dziś nie zostały wyjaśnione, wiele wskazuje jednak na to, że miało ono charakter polityczno - ideologiczny, a także nie można wykluczyć żydowskiej zbrodni w zemście, tzw. mord rytualny.

 

Paweł Rębisz: Obowiązki spadkobierców

 

Bolesław Piasecki - Pamiętamy!

 

Falanga walczy!

 

Bolesław Piasecki na wiecu Ruchu Narodowo-Radykalnego

 

Nie ma sił, nie ma zdarzeń

 

Bolesław Piasecki: Tworzenie rzeczywistości

              Zasadniczą jest rzeczą, odpowiedzieć na pytanie – jakie specjalne cechy musi mieć typ psychiczny ludzi, którzy przełom narodowy w Polsce przeprowadzą. Jest rzeczą oczywistą, że człowiek ten musi odznaczać się pięciu cnotami obozowca: karnością, inicjatywą, uczciwością, odwagą, ofiarnością. Cnoty te należą już do rzeczy osiągniętych przez pracę młodego pokolenia rozwiązanych O.W.P i O.N.R. Obecnie należy uwypuklić cechy bezpośrednio związane z koniecznością dokonania przełomu.

Potrzebny jest człowiek, który motywację swojego postępowania czerpie z wiary w Wielką Polskę, z siły wewnętrznej, jaką daje przekonanie o bezwzględnej słuszności idei. Nie dokona bowiem w Polsce przełomu, kto by szukał źródła swej energii w koniunkturach i prądach opinii. Opinia społeczeństwa polskiego jest obecnie niemiarodajna, gdyż jest sądem społeczeństwa rozbitego, bez pionu ideowo-moralnego.

Kazimierz Hałaburda: Nacjonalizm broni ludzi wykluczonych społecznie

           Wedle socjalistycznej koncepcji świat rozpada się na dwie walczące z sobą klasy — na „burżuazję“ i „proletariat”. Każdy człowiek to albo „burżuj” albo „proletariusz” i musi zatem stanąć po tej czy tamtej stronie barykady… Tak głoszono początkowo — na tym stanowisku stała pierwsza międzynarodówka, to samo stanowisko usiłują zajmować i międzynarodówki obecne — socjalistyczna tudzież komunistyczna. Ale życie jest zgoła inne, niż to sobie czerwoni „towarzysze” wyobrażają — bardzo rychło spostrzeżono, że poza „proletariuszami” i „burżujami” są jeszcze inni ludzie, których nie można zaliczyć do żadnej z tych dwu kategoryj. Są przecież majstrowie, którzy jeśli biorą udział w walce klas, to raczej po stronie kapitału, a nie po stronie świata pracy, są rzemieślnicy — ludzie pracujący we własnych warsztatach. Czort wie, proszę towarzyszów, co z nimi zrobić? — Pracują sami, więc niby do klasy pracującej należą ; ale z drugiej strony nie są najemnikami, wręcz przeciwnie, najmują innych, zatem do krwiopijców winno się ich zaliczyć? Albo i tacy robotnicy, co mają własne domki? Na Śląsku czy choćby w Łodzi względnie w Białymstoku na setki i tysiące trzeba ich liczyć. Co z nimi począć? Stoją przy warsztatach, zatem należą do autentycznego proletariatu. Ale i domy mają, czyli do kamieniczników psia ich mać, należą! Taki znaczy się, towarzysze, burżuj, co osiemdziesiąt złotych tygodniówki ma… Tylko kłopot z nimi — ani rusz w system proroka Marxa nie włażą!

Wojciech Kwasieborski (1914-1940). Jeden z czołowych działaczy RNR ,,Falanga”

       Wojciech Kwasieborski (1914-1940); jeden z czołowych działaczy Ruchu Narodowo-Radykalnego ,,Falanga”, redaktor, publicysta; pseudonimy: ,,,M. Stesso”, ,,Set”, ,,W. K. Borski”.

             Urodził się w 1914 roku w Warszawie. Wydaje się, że znaczący wpływ na jego poglądy polityczne miał okres nauki w Gimnazjum im. Jana Zamoyskiego, do którego też uczęszczali późniejsi czołowi działacze Ruchu Narodowo-Radykalnego ,,Falanga” m.in.: Bolesław Piasecki, (który zdał maturę w 1931 roku), Jerzy Hagmajer, bracia Reuttowie. W czasie nauki w wspomnianym gimnazjum swoje artykuły, które głównie dotyczyły historii szkoły, patriotyzmu, rocznic ważnych bitew w historii Polski, zamieszczał w szkolnym piśmie pt. ,,Życie Szkoły”, do którego także pisywał Bolesław Piasecki, z którym już wtedy się przyjaźnił. Ponadto kierował w swojej szkole Narodową Organizacją Gimnazjalną.

Bolesław Piasecki - Fanatyczna wola i siła Przełomu Narodowego

            Przełom ma być najgłębszym zatarganiem psychiką polską, zatarganiem, które nie tylko zmiażdży, komunizm, masonerię, żydów, ale także powiąże duszę każdego Polaka z czynną działalnością dla Wielkiej Polski. Przełom musi być powszechny — każde środowisko polskie musi bezpośrednio odczuć siłę wstrząsu, jaką wywoła jego dokonanie. Przełom nie pozwala ustosunkowywać się do żadnego środowiska biernie — każde środowisko, każdego Polaka należy zetknąć z ideą Przełomu Narodowego i użyć dla powiększenia potęgi przeżyć, jakie Przełom w duszy narodu wywoła. Na odwrót, każdą siłę, która w zetknięciu z ideą Przełomu zachowuje się wrogo należy niszczyć bezwzględnie i zupełnie.

Pierwszym czynnikiem, mobilizującym siły bojowe Przełomu jest idea — jest Wizja Wielkiej Polski, oparta na zasadach Programu Narodowo-Radykalnego, jest przeświadczenie o wyłączności Przełomu Narodowego, jako drogi urzeczywistnienia Wielkiej Polski.

Marian Reutt: Robotnik – świadomym członkiem Narodu

               Zagadnienie, związane ze współżyciem kapitału i pracy, jest zazwyczaj rozwiązywane w płaszczyźnie interesów jednej lub drugiej grupy społecznej. Dotychczas przewaga jest po stronie kapitału. Kapitał niewątpliwie odnosi większe korzyści z życia zbiorowego niż praca. Kapitaliści zajmują stanowisko uprzywilejowane, z oczywistą szkodą dla całości. To jest złe. To musi ulec gruntownej zmianie. Musi być przywrócona pewna równowaga, bo dziś tej równowagi nie ma. Nie chodzi tu tyle o momenty natury ekonomicznej, chociaż i one muszą być wzięte pod uwagę, ile o momenty ściśle społeczne, o przywileje związane z posiadaniem pieniądza. Walka z tymi przywilejami – to centralny punkt kwestii robotniczej.

Błędem byłoby powiedzieć, że walki klas nie ma. W dzisiejszym ustroju ona jest i nawet natężenie jej w niektórych wypadkach wzrasta. Wynika to z samych właściwości ustroju kapitalistycznego, w którym są wyzyskiwacze i wyzyskiwani.

Magdalena Czupryńska: Marian Reutt

                   Marian Reutt, jeden z czołowych działaczy RNR „Falanga” czasów przedwojennych, urodził się 9 marca 1907 roku w Sankt – Petersburgu. Do Polski powrócił w roku 1920 i osiadł wraz z rodzicami w Warszawie. Uczęszczał do Gimnazjum im. Jana Zamoyskiego, w którym również kształcili się Bolesław Piasecki, Jan Mosdorf i Wojciech Kwasieborski. Został z niego usunięty przez czynny udział w walkach bokserskich, w których odnosił niemałe sukcesy. W późniejszych etapach edukacji intensywnie angażował się politycznie będąc początkowo członkiem Obozu Wielkiej Polski, podczas studiowania na Uniwersytecie Warszawskim. Po zdelegalizowaniu OWP, przyczynił się do utworzenia Obozu Narodowo – Radykalnego.

W czasach RNR „Falanga” zajmował się głównie działalnością publicystyczną. Jego teksty były publikowane na łamach takich czasopism jak „Ruch Młodych”, „Sztafeta”, „Falanga”, „Ruch Gospodarczy”, „Pro Christo”, „Akademik Polski” oraz „Przełom”. Tłumaczył również dzieła Nikołaja Bierdiajewa, rosyjskiego filozofa, na język polski.

Bolesław Piasecki wśród kolegów z RNR "Falanga"

Bolesław Piasecki wśród kolegów z RNR "Falanga". Łęgonice nad Pilicą - majątek Stanisława Zdziarskiego (1936)

 

„Rozgrywka wyborcza toczy się na płaszczyźnie nieaktualnej dla realizacji Wielkiej Polski” - wywiad z Bolesławem Piaseckim

Od Redakcji: Prezentujemy wywiad z Bolesławem Piaseckim, przywódcą Ruchu Narodowo-Radykalnego przeprowadzonym dla wileńskiego „Słowa”. Rozmowa ta, w styczniu 1939 roku,  została przedrukowana przez organ prasowy organizacji, czyli „Falanga. Pismo Narodowo- Radykalne”.

– Jaki jest stosunek organizacji narodowo-radykalnych do obecnie przeprowadzanych wyborów samorządowych?

– W zasadzie do wyborów nie idziemy z kilkoma wyjątkami, gdzie jest to  nam potrzebne ze względów propagandowych.

– Jaką wagę przywiązuje Pan do tych wyborów?

– Nie mają one żadnego znaczenia politycznego.

28 czerwca 1935 roku w Kątach w powiecie bielskim odbył się zjazd organizacyjny RNR "Falanga"

Udział wzięło 20 osób. Po zakończeniu zjazdu wszyscy uczestnicy zostali aresztowani.  Następnie w listopadzie 1936 roku skazano uczestników na rok więzienia za przynależność do nielegalnej organizacji, kary zostały jednak darowane na mocy amnestii.

Początkowo była to niewielka liczebnie organizacja o charakterze kadrowym (nigdy nie była ruchem masowym). Falanga była organizacją nielegalną, co powoduje trudności przy ustalaniu liczby członków. Historycy szacują, że w okresie największej aktywności RNR w 1937 roku do ugrupowania mogło należeć około 5 000 osób. Według danych policyjnych w czerwcu 1938 do organizacji należało 607 członków. O liczebności sympatyków możemy także wnioskować na podstawie danych o dystrybucji głównego pisma "Falanga" na terenie Warszawy i okolic, w lutym 1938 sprzedaż wynosiła ona 4 500 egzemplarzy. 

Największe wydarzenie zorganizowane przez Falangę w Warszawie, wiec w cyrku Staniewskich w 1937 roku zgromadził wg różnych szacunków ok. 3000 uczestników. Członkami była głównie młodzież pracująca, uczniowie szkół średnich oraz studenci. 

“Przeciwko kapitalizmowi!” – antykapitalizm w koncepcjach RNR “Falanga”

         Antykapitalizm, wśród koncepcji narodowych radykałów okresu przedwojennego, zajmował jedno z czołowych miejsc. Wielki kryzys, w oczach młodych nacjonalistów, był zapowiedzią upadku systemu kapitalistycznego i szansą na realizację nowego ładu w ramach przyszłego narodowego państwa.

Wtedy też, w opozycji do poglądów „starych” (m.in. Romana Rybarskiego), ukształtowały się doktryny konkretyzujące myśli narodowo-radykalnych działaczy. Wybuch II W.Ś., a następnie objęcie władzy przez komunistów w Polsce, doprowadziło do eksterminacji całego pokolenia rewolucyjnych nacjonalistów i uniemożliwiło dalszy rozwój ideologii.Odrodzony ruch narodowo-radykalny w III RP zatracił obecnie wiele ze swej ideologicznej tożsamości. Silny dyskurs prawicowy przy słabości intelektualnych kręgów NR doprowadza do marginalizacji treści antykapitalistycznych wśród nacjonalistów, na rzecz koncepcji liberalno-gospodarczych. W wyniku tego idea Jana Mosdorfa i Bolesława Piaseckiego wulgaryzowana jest do kwestii stylu i estetyki, całkowicie podporządkowanym aksjomatom prawicy. Za ten stan rzeczy odpowiedzialna jest niska świadomość polityczna nacjonalistycznych działaczy. Historia nie może krępować rozwoju doktryny; jednak przy konstruowaniu nowych koncepcji winna stanowić drogowskaz. Takim drogowskazem jest właśnie stosunek narodowych radykałów do kapitalizmu.Krytyka kapitalizmu występowała już w ramach Obozu Wielkiej Polski, jednak pełne odrzucenie tego systemu wiąże się z powstaniem Obozu Narodowo-Radykalnego. Stosunek „starych” do liberalizmu gospodarczego był właśnie jedną z przyczyn powstania nowej formacji. Jednak najradykalniejsze i najpełniejsze stanowisko antykapitalistyczne reprezentowane było przez Bolesława Piaseckiego i środowisko skupione wokół niego – z grupy tej ukonstytuował się Ruch Narodowo-Radykalny ’Falanga” – w związku z tym, skupię się na prezentacji ideologii tej organizacji.

Orginalna przedwojenna wpinka organizacyjna RNR

 

Współczesny plakat RNR

 

J.Z. Cybichowski: Wielkie zebranie RNR "Falanga"

          Są ideje i są siły, których stłumić nie można. Są ruchy polityczne i są ludzie, których przeznaczeniem jest tworzyć historię. Są napięcie woli, dla których nie istnieją już przeciwności, ani przeszkody.

Dzień 28 listopada...

Ludzie, idący 28 listopada 1937 r. o godz. 10, 11, 12, 1, 2-ej, ulicą Ordynacką, szli po przez kordon policji. Granatowe mundury, znamiennie dodawały barwy szaremu dniu. Było zimno. Od czasu, do czasu padał deszcz; jesienna niedziela chciała dorównać beznadziejnością polskiemu życiu. Granatowe mundury napełniały bramy domów, granatowe mundury wyrastały grupami u wylotów ulic, granatowe mundury znaczyły linię trotuaru. Granatowe mundury musiały stać i musiały patrzyć - ulicą Ordynacką szli ludzie. Od 10 rano sznurami, sznurami - robotnicy, studenci, biedne palta, młode twarze, ludzie, ludzie, ludzie, energiczne ruchy, sprężyste spojrzenia, twarde kroki. O 11-ej sznury idących stały się pochodem, przemieniły się w zwarty, falujący rytmicznie tłum. O 11.30 tłum stał się masą. U wejścia do wielkiej rotundy Cyrku są okrzyki. Tu panuje słowo o dynamice taranu - Falanga! W rękach tych, którzy wchodzą, wykwitają kwiaty jesiennej, warszawskiej ulicy - numery pisma. Policja po lewej stronie, przy schodach od Tamki i przed Konserwatorium. Naprzeciw, na stopniach gmachu, gdzie ma być zebranie zielone, jaskrawe opaski naszych straży porządkowych. Z każdej opaski bije w oczy biała, załamana wymowną linią ręka z mieczem...

Przedwojenna ulotka RNR

 

Przedwojenna winieta "Falangi" - pisma RNR

 

Realizm polityczny Bolesława Piaseckiego - Michał Radzikowski

      

18 lutego br. minęła kolejna rocznica urodzin Bolesława Piaseckiego – w okresie przedwojennym lidera Ruchu Narodowo-Radykalnego „Falanga”, a po II wojnie światowej przewodniczącego Stowarzyszenia „PAX”.

Powiedzieć o Piaseckim, że był działaczem politycznym, czy też politykiem, to tak jakby nic nie powiedzieć. Bolesław Piasecki był bowiem politycznym wizjonerem, a takich niewielu przewinęło się na kartach polskiej historii. Wyjątkowość Piaseckiego polegała nie tylko na charyzmie, o której wspominali jego współpracownicy, ale również na rzadko spotykanej umiejętności skutecznego działania nawet w najbardziej niesprzyjających okolicznościach oraz na zdolności wyciągania wniosków z historii i podejmowania właściwych w danej chwili decyzji.

Działalność polityczną Bolesława Piaseckiego można podzielić na dwa etapy – okres przedwojenny wraz z latami okupacji oraz okres powojenny. Pomimo porzucenia po II wojnie światowej wielu dawnych haseł i postulatów – w najistotniejszych kwestiach poglądy Piaseckiego pozostały niezmienne. Zmieniła się jedynie rzeczywistość i uwarunkowania, w których przyszło mu działać. Urodzony w dniu 18 lutego 1915 roku Bolesław Piasecki był przed wojną działaczem Oddziału Akademickiego Obozu Wielkiej Polski i Sekcji Młodych Stronnictwa Narodowego. W 1934 roku wraz grupą secesjonistów z SN utworzył Obóz Narodowo-Radykalny, a następnie Ruch Narodowo-Radykalny „Falanga”, którego był liderem.

Bolesław Piasecki przemawia na wiecu RNR w Warszawie

 

Bolesław Piasecki - Wódz RNR na ulicy przedwojennej Warszawy

 

Blokada Uniwersytetu Warszawskiego przez RNR

 

Wiec RNR w Warszawie

 

Przedwojenny kolportaż "Falangi"